Tiêu chuẩn kháng nước là gì? Giải mã chỉ số IP trên điện thoại từ A-Z

Chuẩn kháng nước là thông số kỹ thuật quan trọng giúp đánh giá khả năng chống lại sự xâm nhập của nước và bụi bẩn vào bên trong linh kiện điện tử của thiết bị. Mỗi chuẩn mang đến mức độ bảo vệ khác nhau, từ chống tia nước mạnh cho đến chịu được áp lực cao và nhiệt độ khắc nghiệt. Hãy cùng Thành Trung Mobile giải mã sức mạnh của các tiêu chuẩn này để bạn có thể chọn cho mình thiết bị bền bỉ và phù hợp nhất nhé!

Chỉ số IP (Ingress Protection) là gì?

Thực tế, cái tên mà giới kỹ thuật chúng tôi hay dùng là Ingress Protection (viết tắt là IP). Đây là một hệ thống xếp hạng được quốc tế công nhận để đánh giá khả năng bảo vệ của thiết bị trước các tác động từ môi trường bên ngoài như bụi bẩn và chất lỏng.

Một bộ mã IP thường có hai con số đi kèm. Số thứ nhất đại diện cho khả năng chống bụi, và số thứ hai chính là mức độ kháng nước của thiết bị.

Ý nghĩa của các con số trong bảng tiêu chuẩn kháng nước

Mỗi khi nhìn vào thông số kỹ thuật, bạn sẽ thấy ký hiệu IP đi kèm 2 con số (ví dụ IP68). Trung lưu ý bạn cách đọc như sau:

• Con số thứ nhất (Bảo vệ khỏi vật rắn): Thang đo từ 0 đến 6. Số 6 là cao nhất, nghĩa là máy bạn hoàn toàn kín bụi.
• Con số thứ hai (Bảo vệ khỏi chất lỏng): Thang đo từ 0 đến 9. Con số này càng cao thì khả năng chống nước càng xịn.

Bảng chi tiết các cấp độ chuẩn kháng nước

Trong bảng dưới đây, tôi dùng ký hiệu IPX0–IPX9K để bạn dễ hình dung. Chữ X có nghĩa là nhà sản xuất không công bố khả năng chống bụi; con số phía sau thể hiện mức chịu nước thực tế:

Trung muốn lưu ý bạn một điều cực kỳ quan trọng: chuẩn kháng nước không phải là vĩnh cửu. Trong quá trình sửa máy, tôi gặp rất nhiều trường hợp máy dù có tiêu chuẩn kháng nước cao nhưng vẫn bị hỏng do:

• Chỉ áp dụng với nước ngọt: Các hãng kiểm nghiệm chuẩn kháng nước trong điều kiện nước tinh khiết phòng thí nghiệm. Nước biển (có muối) và nước hồ bơi (có hóa chất clo) hoặc xà phòng sẽ ăn mòn gioăng cao su cực nhanh.
• Áp lực nước: Đừng mang máy có chỉ số IP (Ingress Protection) thấp đi lặn biển hay dùng vòi xịt áp lực cao xịt thẳng vào loa. Nước sẽ bị đẩy qua lớp màng bảo vệ ngay lập tức.
• Tác động ngoại lực: Chỉ cần một lần làm rơi, khung máy có thể bị biến dạng nhẹ khiến lớp bảo vệ Ingress Protection không còn khít như ban đầu.
• Lão hóa theo thời gian: Hệ thống gioăng và keo chống nước có tuổi thọ nhất định, thường bị khô và giòn sau 1-2 năm sử dụng do tác động từ nhiệt độ môi trường. Do đó, dù máy sở hữu iP68 hay iP69 thì khả năng bảo vệ của tiêu chuẩn kháng nước sẽ giảm dần theo thời gian. Đó là lý do vì sao hầu hết các hãng đều từ chối bảo hành nếu máy bị vào nước.

Phân biệt các tiêu chuẩn kháng nước phổ biến hiện nay

Dưới góc độ kỹ thuật, mỗi con số sẽ tương ứng với một tầng bảo vệ khác nhau. Tôi đã hệ thống lại các bài viết chi tiết cho từng loại để bạn tiện tham khảo:

• Chuẩn IP54: Đây là tiêu chuẩn thường gặp trên các thiết bị giá rẻ hoặc thiết bị trong nhà có nguy cơ dính nước nhẹ, nhưng không được thiết kế để ngâm trong nước
• Chuẩn IP66: Chịu được tia nước mạnh phun từ mọi hướng. Thường thấy ở các thiết bị ngoài trời hoặc camera giám sát. 
• Chuẩn IP67: Cho phép máy lặn ở độ sâu 1 mét trong vòng 30 phút. Đây là mức khá an toàn cho các tai nạn rơi máy xuống bồn rửa mặt hay đi mưa lớn.
• Chuẩn IP68: Đây là chuẩn kháng nước phổ biến hầu hết các smartphone cao cấp hiện nay. Máy có thể chịu được độ sâu trên 1.5 mét trong thời gian dài (tùy theo thông số mà từng hãng công bố).
• Chuẩn IP69: Mức bảo vệ cao nhất, chịu được cả áp lực nước cực lớn và nhiệt độ cao.

Nếu bạn muốn tìm hiểu chi tiết hơn về từng chuẩn kháng nước, Thành Trung Mobile đã có sẵn 4 bài phân tích chuyên sâu dành riêng cho từng chỉ số: IP66, IP67, IP68 và IP69. Mỗi bài sẽ giúp bạn hiểu rõ khả năng chống bụi, chống nước ở từng mức độ, từ tia nước mạnh cho đến ngâm sâu trong thời gian dài. Hãy xem ngay để chọn thiết bị phù hợp nhất với nhu cầu của mình!

Khả năng chống nước quyết định độ bền của thiết bị

Tôi luôn bảo với bạn bè rằng: "Mua máy đắt tiền mà không có chuẩn kháng nước thì chẳng khác nào đi xe hơi không có túi khí". Việc trang bị một tiêu chuẩn kháng nước tốt mang lại cho bạn 3 lợi ích sau:

• An tâm trong mọi thời tiết: Bạn có thể tự tin nghe điện thoại dưới mưa nhẹ mà không sợ hỏng bo mạch.
• Vệ sinh máy dễ dàng: Với các máy có IP cao, Bạn có thể dùng khăn ẩm lau máy thường xuyên mà không lo hơi nước lọt vào trong.
• Gia tăng tuổi thọ linh kiện: Ngăn chặn bụi mịn và hơi ẩm xâm nhập giúp các linh kiện điện tử bên trong hoạt động ổn định và bền bỉ hơn.

Những việc nên làm và không nên làm với máy có chuẩn kháng nước

Dựa trên kinh nghiệm xử lý hàng ngàn thiết bị tại Thành Trung Mobile, tôi khuyên bạn nên tuân thủ các nguyên tắc sau để bảo vệ tiêu chuẩn kháng nước và tuổi thọ linh kiện:

Những việc nên làm:

• Lau khô thiết bị ngay khi dính nước, đặc biệt chú trọng các khu vực nhạy cảm như dải loa, mic và cổng sạc.
• Để máy tự khô ở nơi thoáng mát. Trong trường hợp nghi ngờ máy đã vào nước sâu, hãy mang đến trung tâm để được vệ sinh và sấy khô chuyên dụng, tránh oxy hóa bản mạch.

Những việc tuyệt đối không nên làm:

• Không cố tình mang máy đi bơi, lặn sâu hoặc quay phim lâu dưới nước, bất kể máy sở hữu IP68 hay IP69 cao cấp.
• Không dùng vòi xịt rửa xe hoặc các loại vòi có áp lực nước cao xịt trực tiếp vào các khe hở của máy.
• Không cắm sạc khi cổng sạc còn ẩm và tuyệt đối không dùng máy sấy tóc thổi hơi nóng vào máy, vì nhiệt độ cao sẽ làm chảy lớp keo bảo vệ của chuẩn kháng nước.

Chiếc điện thoại là tài sản lớn, đừng vì một phút ngẫu hứng thử nghiệm chuẩn kháng nước mà làm hỏng máy. Nếu chẳng may máy bị vào nước, bạn tuyệt đối không được sạc hay dùng máy sấy tóc thổi vào. Hãy tắt nguồn ngay và mang qua Thành Trung Mobile để tôi vệ sinh và sấy khô chuyên sâu bằng máy móc hiện đại.

Hy vọng bài viết này đã giúp bạn hiểu rõ tiêu chuẩn kháng nước và cách sử dụng thiết bị an toàn hơn. Nếu bạn có bất kỳ thắc mắc nào, cứ để lại bình luận phía dưới nhé!